Gokverslaving

Een gokverslaving kan ernstige gevolgen hebben. Wanneer je de symptomen op tijd herkent, kun je eerder op zoek naar hulp. Dat geldt voor jezelf en voor je naasten, want verslaving raakt vaak de hele omgeving. Hiermee voorkom je dat de gevolgen steeds ernstiger worden. Wil je weten hoe gokverslaving ontstaat, wat de signalen zijn en hoe wij jou gericht kunnen ondersteunen? Lees dan verder.

Bij een gokverslaving ervaar je continu een dwangmatige drang om te gokken, ondanks de negatieve gevolgen voor jezelf en de mensen om je heen. Bij dit verslavende gedragspatroon is ‘willen’ vaak langzaam veranderd in ‘moeten’. Stoppen lukt niet meer. Bij de vraag wat gokverslaving is, is het goed om te beseffen dat het om een chronische ziekte gaat. Dit betekent ook dat je problemen en klachten niet overgaan als je niets doet. En dat je meer nodig hebt dan alleen wilskracht om ermee te stoppen.

Als je gokt, komt er een grote hoeveelheid dopamine vrij in je brein. Die veroorzaakt een aangenaam gevoel, wat vergelijkbaar is met lekker eten, sporten of iets anders waar je blij van wordt. Maar dan vele malen sterker, doordat gokken de aanmaak stimuleert van onnatuurlijk veel dopamine. Je hersenen kunnen hier zo gewend aan raken dat je steeds meer en vaker gaat gokken. Je verwaarloost hierdoor andere dingen, zoals je relaties, werk of hobby’s.

Uiteindelijk kun je niet meer normaal functioneren zonder te gokken. In dit stadium is het beloningssysteem in je hersenen ontregeld.

Niet meer normaal kunnen functioneren kan zich onder andere uiten in afkickverschijnselen. Die kunnen optreden wanneer je ineens met spelen stopt, doordat je bijvoorbeeld in de financiële problemen raakt door het gokken. Je lichaam protesteert, omdat het niet langer dat fijne gevoel van de dopaminepieken ervaart. Dit veroorzaakt klachten als hoofdpijn, slapeloosheid of spanning. Niet gokken maakt je apathisch en ziek. Je wilt wel stoppen, maar het leven zonder is niet meer leuk. Je gaat dus weer door met spelen, ondanks de negatieve gevolgen. Dit verlies van controle over jouw gokgedrag is kenmerkend als je verslaafd bent aan gokken.

Je kunt verslaafd raken aan dat fijne gevoel dat dopamine in je brein veroorzaakt. Deze werking is vergelijkbaar met die van drugs of alcohol. Maar bij gokken speelt er nog een andere factor mee.

Hét moment dat je brein wordt geprikkeld

Uit onderzoek blijkt dat je dopamine-aanmaak piekt, kort voor het moment dat je wint of verliest. Dit moment wordt ook wel de anticipatie of verwachting genoemd. Je hersenen blijken sterk te reageren op de onzekerheid van deze uitkomst; juist omdat de kans op winst dan nog aanwezig is. Een studie toont zelfs aan dat gokkers nog meer gemotiveerd worden na een near miss, in het Nederlands ‘bijna-winst’. Deze bijna-winstervaringen activeren dezelfde hersengebieden als daadwerkelijke winst.

Je koopt een droom

Deze combinatie van dopamine-afgifte en de verwachting van winst kunnen verklaren waarom je verstrikt kunt raken in het gokken. Zelfs als je met je volle verstand wéét dat je werkelijke winkansen klein zijn. Denk maar eens aan de reclames van de Staatloterij: eigenlijk koop je vooral de droom dat je morgen miljonair kunt zijn.

Extra prikkel om door te spelen

De kans is overigens klein dat je verslaafd raakt aan een loterij zoals hierboven. Dat komt doordat je relatief lang moet wachten voordat je weet of je iets gewonnen hebt. Maar bij veel andere gokspellen is de tijd tussen inzet en uitkering kort. Precies deze werking stimuleert gokkers om door te spelen.

Verleiding van de illusie

Daarnaast wekken de bedenkers achter de spellen ook de illusie dat jij invloed hebt op de uitkomst. De spellen suggereren dat je vaardigheden en kennis een rol spelen. Ook reclames doen dit: oud-voetbalprofessionals wekken bijvoorbeeld de illusie dat je kunt winnen bij wedden op voetbal door je kennis van deze sport in te zetten.

Toch raakt niet iedereen gokverslaafd. Waarom is de een hier dan gevoeliger voor dan de ander? Om dit te begrijpen, is het belangrijk te weten dat er drie factoren zijn die het risico op verslaving beïnvloeden. Wanneer alledrie de factoren een rol spelen in jouw leven, heb je een grotere kans om afhankelijk te worden.

Erfelijkheid – je wordt geboren met een verhoogde kwetsbaarheid

Zo kan het beloningssysteem in jouw brein al voor je geboorte minder goed of anders werken. Hierdoor krijg jij minder positieve prikkels van dagelijkse dingen dan iemand van wie het beloningssysteem goed werkt. Gokken stimuleert de dopamine-aanmaak sterk, waardoor je mogelijk ontdekt dat je van gokken wel heel blij en enthousiast wordt. De kans dat je na één keer spelen blijft terugkeren, is dan groter.

Sociale omgeving – wat is de norm in jouw kring?

Is het in je vriendenkring normaal om te gokken of te pokeren, woon je in de directe omgeving van een casino of ben je opgegroeid met het idee dat gokken erbij hoort? Dit kan er allemaal toe leiden dat je gokken zelf ook normaal vindt. Of dat jij minder snel geneigd bent om hulp te zoeken als je er problemen door krijgt.

Psychologische invloed – hoe ga je om met tegenslagen?

Ten slotte speelt ook je mentale veerkracht een belangrijke rol. Als je moeite hebt met stressvolle situaties, tegenslagen of negatieve emoties, kun je sneller geneigd zijn om gokken als uitvlucht te gebruiken. Het kan je een tijdelijk gevoel van controle geven en een manier om even niet aan je problemen te hoeven denken.

Een gokverslaafde zal vaak pas laat aangeven hulp nodig te hebben. Dat komt doordat een deel van het gokprobleem is dat je bij elke inzet hoopt op een grote winst. Met andere woorden: ergens geloof je dat de oplossing in het probleem zelf zit, waardoor je verder blijft spelen. Aan de buitenkant is bovendien in eerste instantie niet te zien of je gokproblemen hebt, zoals bij drugs en drank.

Hierdoor kan het lastig zijn om een gokverslaving te herkennen. Maar het is zeker niet onmogelijk.

Kenmerken en symptomen van gokverslaving:

• altijd geldgebrek en schulden
• financiële problemen door gokken ontkennen
• geheimzinnig doen of liegen over financiën
• obsessief uitkijken naar de volgende keer spelen
• irritaties als je gokgedrag ter sprake komt
• verwaarlozing van werk, studie en relaties met vrienden en familie
• sociale situaties uit de weggaan, afsluiten van anderen
• mislukte pogingen om te minderen of te stoppen met gokken
• uren achter elkaar spelen
• verstoord dag- en nachtritme door ook ‘s nachts te spelen
• verloren geld obsesief terug proberen te winnen
• gokken als uitvlucht gebruiken voor problemen
• gokken om je beter te voelen

Herken jij bepaalde kenmerkend en symptomen bij jezelf of bij een naaste en denk je aan gokverslaving? Neem dan contact op, online of bel 040-303 5023. Door je zorgen vroeg bespreekbaar te maken, voorkom je dat problemen verergeren.

Door een gokverslaving kun je ernstige financiële problemen krijgen. Die hebben invloed op je relaties, je woonsituatie en uiteindelijk ook je mentale welzijn. Wat een gokverslaving extra lastig kan maken: de kans bestaat dat je tegen jezelf zegt dat je de schulden terug kunt winnen. Als je maar lang genoeg doorspeelt. Maar bij een gokverslaving ben je nooit uitgespeeld. Ook als je wint, is de kans groot dat je die uiteindelijk weer vergokt en nieuwe schulden maakt.

Naast geldproblemen kan een gokverslaving nog veel meer gevolgen hebben. Denk aan:

• sociaal isolement en eenzaamheid
• stress
• ontslag
• depressiviteit
• in aanraking komen met justitie door criminele activiteiten om aan geld te komen
• (persoonlijk) faillissement
• huisuitzetting of gedwongen verkoop woning
• zelfmoordgedachten

Ondanks deze ernstige gevolgen kan het lastig zijn om iemand in je omgeving in vertrouwen te nemen. Bel ons dan op 040-303 5023. Wij zijn er ook als je gewoon eens wilt praten over je gokgedrag of dat van een naaste of als je hier vragen over hebt.

Je kunt in een vicieuze cirkel komen die de kwaliteit van je leven aantast: als je niet gokt, voel je je slecht en denk je aan alle nare gevolgen van het gokken. Als je vervolgens weer speelt, kun je even alle ellende vergeten. Maar daarna zijn je problemen niet weg. Mogelijk zijn ze eerder groter geworden, doordat je nog meer geld hebt vergokt.

Herken jij dit? Wacht dan niet langer en bel ons vandaag nog op 040-303 5023. Of vul je gegevens in op ons online contactformulier onderin de pagina. Samen zoeken we naar passende hulp. Hoe eerder je jouw problemen bespreekbaar maakt, hoe groter de kans op een volledig herstel.

Sinds de legalisatie van het online gokken is deze vorm steeds populairder geworden. De drempel voor deze spelvorm is relatief laag. Niet alleen doordat er geen sluitingstijden zijn, maar ook doordat je overal online kunt gokken, als je maar internetverbinding hebt. Dit maakt de verleiding extra groot. Daarnaast is het anoniem. Anders dan bij een gokhal of casino is er niemand die je onder ogen hoeft te komen.

Risico’s van online gokken:

• er zijn geen sluitingstijden
• je kunt overal spelen als je internetverbinding hebt
• er is geen sociale controle waardoor je makkelijk langer en vaker speelt
• digitaal geld voelt minder echt, waardoor je het makkelijker uitgeeft
• met een paar muisklikken zet je grote bedragen op het spel

Online gokken maakt een flinke vlucht door

Tussen 2015 en 2018 groeide de gokconsumptie met bijna 12 procent. Maar sinds online gokken is gelegaliseerd, heeft het gokken een vlucht gemaakt. Zomaar wat cijfers:

• Het aantal online gokaccounts steeg van 1,9 miljoen eind 2022 naar 3 miljoen het jaar erop. Een speler kan meerdere accounts hebben, maar er zitten ook ruim 400.000 nieuwe spelers tussen.
• Bijna 1 op de 15 jongeren tussen 12 en 16 hebben in 2023 online gegokt. Het gaat daarbij voornamelijk om gokken op sportwedstrijden, gevolg door casinospellen. Deze kennismaking op vroege leeftijd kan ervoor zorgen dat je als volwassene in de problemen komt.
• Begin 2023 hadden zich 30.000 mensen ingeschreven bij het Cruks, een online register waar je jezelf kunt registreren, zodat je geen toegang meer hebt tot casino’s en online goksites; een jaar later staat de teller op ruim 63.000.

De grens tussen online gokken en gamen is soms onduidelijk. Er is hierdoor een verband ontstaan tussen gok- en gameverslaving. De laatste jaren zien we bijvoorbeeld dat games en kansspelen op internet samen worden aangeboden. Er wordt ook reclame gemaakt voor elkaars producten. Daarnaast lijken games soms heel sterk op echte kansspelen.

Zelf stoppen met gokken kan een uitdaging zijn. Gokken is een sociaal geaccepteerde vorm van vermaak, waardoor er overal gelegenheden zijn. Daarnaast is de drempel voor online gokken erg laag. Problematisch gokken kan ook een signaal zijn dat er meer aan de hand is. Denk aan onderliggende problemen als persoonlijkheidsstoornissen, trauma of ADHD. De klachten die je hierdoor ervaart, kun je wegstoppen als je gokt. Maar ze lossen niet vanzelf op. En je bent je er ook niet altijd van bewust. Wij kunnen je helpen om dit soort invloeden zichtbaar te maken, zodat je er gericht aan kunt werken.

Als je bij ons komt, kijken we daarom al tijdens het intakegesprek of er sprake is van onderliggende problematiek. Tijdens de behandeling ga je er dan mee aan de slag. Op die manier dring je door tot de kern van jouw verslaving. Je leert dan ook jouw triggers te herkennen en hoe je hiermee kunt omgaan op een gezonde manier.

Contact opnemen met onze afkickkliniek voor gokken is moeilijk en vraagt veel van je. Je geeft daarmee aan dat je er niet zelf aan uitkomt. Dat kan allerlei lastige emoties oproepen, van schaamte en schuld tot boosheid. Toch is dit de eerste stap van je herstelproces waar ons team van zorgprofesssionals en ervaringsdeskundigen jou graag bij begeleidt. Bel ons daarom op 040-303 5023 of vul je gegevens in op onderstaand contactformulier. Wij zijn er voor al jouw vragen over gokverslaving of als je over je gokgedrag of dat van een naaste wilt praten.