PTSS

PTSS kan een grote impact hebben op hoe je je voelt, denkt en functioneert in het dagelijks leven. Wanneer PTSS samenkomt met verslaving, kunnen de klachten elkaar in stand houden en versterken. Daarom pakken we bij Connection SGGZ altijd beide aan. We doorbreken patronen volgens bewezen effectieve methoden en gaan samen voor jouw duurzame herstel.

Wat is PTSS?

PTSS staat voor posttraumatische stressstoornis. Het ontstaat na één of meerdere ingrijpende of bedreigende gebeurtenissen, zoals een ongeval, geweld, misbruik of langdurige stressvolle situaties.

Alert blijven als de noodsituatie voorbij is

Niet iedereen die iets heftigs meemaakt, ontwikkelt PTSS. Bij PTSS blijven de herinneringen als het ware “vastzitten”, waardoor het lichaam en brein blijven reageren alsof het gevaar nog aanwezig is. Dit kan zich uiten in herbelevingen, spanning, vermijding en moeite om tot rust te komen. Klachten kunnen direct ontstaan, maar soms ook pas na langere tijd merkbaar worden.

PTSS – de symptomen

PTSS kan zich op verschillende manieren uiten, zowel mentaal als lichamelijk. De klachten kunnen per persoon verschillen, maar hebben vaak een grote invloed op je dagelijks functioneren.

Veelvoorkomende symptomen van PTSS:

• herbelevingen, zoals flashbacks of nachtmerries
• vermijding van situaties, plekken of gedachten die aan het trauma herinneren
• verhoogde prikkelbaarheid of alertheid
• moeite met ontspannen of slapen
• gevoelens van angst, somberheid of leegte
• concentratieproblemen
• snel schrikken of gespannen reageren

Deze symptomen kunnen continu aanwezig zijn of in golven komen, bijvoorbeeld bij stress of confrontaties met herinneringen.

PTSS – de kenmerken

Een belangrijk kenmerk van PTSS is dat je lichaam als het ware in een constante staat van paraatheid blijft. Hierdoor kun je moeilijk tot rust komen of situaties als veilig ervaren. Ook kun je moeite hebben met het reguleren van emoties of het vertrouwen in jezelf en anderen. Dit kan invloed hebben op je relaties, werk en dagelijkse structuur. PTSS kan ook samengaan met andere mentale problemen. 

PTSS en burn-out

PTSS en burn-out kunnen op elkaar lijken, maar hebben vaak een andere oorzaak. Waar burn-out ontstaat door langdurige overbelasting, ligt bij PTSS een traumatische ervaring aan de basis. Wel kunnen ze elkaar beïnvloeden. Langdurige spanning door PTSS kan bijvoorbeeld leiden tot uitputting en burn-outklachten.

PTSS en depressie

PTSS gaat regelmatig samen met depressieve klachten. Denk aan somberheid, weinig energie, verlies van interesse en een gebrek aan perspectief. Soms ontstaat depressie als gevolg van langdurige PTSS-klachten, bijvoorbeeld doordat je je terugtrekt of vastloopt in het dagelijks leven.

PTSS en trauma

Trauma vormt de basis van PTSS. Bij sommige mensen gaat het om één ingrijpende gebeurtenis, bij anderen om langdurige of herhaalde ervaringen. In dat laatste geval kan sprake zijn van complexe PTSS. Hierbij spelen vaak diepere patronen die je mentale gezondheid beïnvloeden, zoals moeite met je zelfbeeld, vertrouwen en emotieregulatie.

PTSS – de klachten

De klachten bij PTSS beperken zich niet alleen tot je gedachten en gevoelens. Ook je lichaam speelt een grote rol. Wat vaak voorkomt is dat je lichaam continu gespannen is of dat je heftig reageert op prikkels.

Lichamelijke gevolgen PTSS

PTSS kan gepaard gaan met verschillende lichamelijke klachten, zoals:

• aanhoudende spanning of onrust in je lichaam
• hartkloppingen of benauwdheid
• vermoeidheid of slaapproblemen
• hoofdpijn of spierklachten
• een opgejaagd of “alert” gevoel

Deze klachten ontstaan doordat je stresssysteem langdurig actief blijft. Het lichaam krijgt als het ware te weinig momenten van herstel.

PTSS en verslaving

PTSS en verslaving komen regelmatig samen voor. Drugsgebruik, alcohol, maar ook gamen en gokken kunnen in eerste instantie voelen als een manier om met je klachten om te gaan. Bijvoorbeeld om spanning of onrust te dempen en herinneringen of gevoelens te onderdrukken. Daarnaast lijkt het ook invloed te hebben op het beter kunnen slapen en om tijdelijk rust in het hoofd te ervaren. 

Verergering van je PTSS-klachten 

Op de lange termijn kan gebruik je PTSS-klachten juist versterken. Het kan de verwerking van trauma in de weg staan en zorgen voor nieuwe problemen, zoals afhankelijkheid of verergering van psychische klachten.

Daarnaast kan verslaving het nog moeilijker maken om emoties te reguleren en patronen te doorbreken. Als je stopt, kun je afkickverschijnselen krijgen die lijken op de klachten die PTSS geeft. Bovendien neem je de oorzaak voor je gebruik niet weg. Je klachten komen in volle sterkte terug, wat het lastig maakt om niet terug te vallen in je gebruik. Zo kunnen PTSS en verslaving elkaar in stand houden.

PTSS en alcohol

Alcohol wordt vaak gebruikt om spanning, angst of slapeloosheid te verminderen. Het kan tijdelijk een verdovend effect hebben. Tegelijkertijd kan alcohol herbelevingen en angstklachten verergeren en je slaapkwaliteit verslechteren. Ook kan het somberheid en prikkelbaarheid vergroten en de drempel verlagen voor impulsief gedrag. Hierdoor kan een patroon ontstaan waarbij je steeds vaker alcohol gebruikt om klachten te verminderen, terwijl deze juist toenemen.

Onze hulp bij PTSS en verslaving

Bij PTSS en verslaving gaat het vaak niet alleen om het middelengebruik zelf, maar ook om wat je daarmee probeert te dempen. Middelen kunnen een manier worden om herbelevingen, spanning, slaapproblemen of heftige emoties tijdelijk minder voelbaar te maken. Daardoor is stoppen vaak niet alleen moeilijk door de afhankelijkheid, maar ook omdat je traumaklachten weer sterker naar voren komen.

Verder kijken dan de verslaving

Juist daarom kijken we bij deze combinatie verder dan alleen stoppen met gebruiken. We besteden aandacht aan de samenhang tussen trauma en verslaving. Denk aan stabilisatie, het leren beheersen van je emoties, traumaverwerking, het doorbreken van patronen en terugvalpreventie. Omdat PTSS en verslaving zich bij iedereen anders uiten, kijken we samen met jou welke aanpak nodig je nodig hebt om weer meer grip en veiligheid te ervaren. 

Deze behandeling van een zogenaamde dubbele diagnose – verslaving met een psychische aandoening als PTSS –  is precies waar we bij Connection SGGZ in gespecialiseerd zijn. 

Klinische behandeling complexe PTSS

Bij complexe PTSS en verslaving kan een klinische behandeling passend zijn. Onze afkickkliniek biedt rust, structuur en intensieve begeleiding, met aandacht voor zowel het trauma als het middelengebruik. Dat kan je helpen om eerst stabiliteit op te bouwen en vervolgens patronen beter te begrijpen en gerichter aan je herstel te werken.

Ook als je twijfelt

Twijfel je over je klachten of herken je PTSS en middelengebruik? Dan kan het helpen om daar eens over te praten, ook als je nog niet zeker weet of behandeling in jouw geval nodig is. Neem contact op met ons gespecialiseerde team voor meer informatie, advies of hulp bij PTSS en verslaving.