Spiking (drogeren): wat betekent het en wat kun je doen?

Spiking is een ernstige en ingrijpende vorm van misbruik waarbij iemand ongemerkt drugs of alcohol toegediend krijgt. Dit wordt ook wel drogeren genoemd. Wie zoekt op spiking, wat is drogeren of wat betekent gedrogeerd, wil meestal begrijpen wat er is gebeurd, welke signalen daarbij horen en wat de gevolgen kunnen zijn. Spiking komt vaker voor dan veel mensen denken en kan grote lichamelijke en mentale impact hebben. Daarom vertellen we je alles wat je moet weten en kunt doen.

Wat is spiking?

Spiking betekent dat iemand zonder toestemming drugs, medicijnen of extra alcohol toegediend krijgt, meestal via een drankje. Het doel is vaak om iemand weerloos te maken. Spiking gebeurt vooral in het uitgaansleven, zoals clubs, cafés of festivals, maar kan ook in andere settings voorkomen.

De term spiking komt van het Engelse to spike, wat letterlijk ‘toevoegen’ betekent. In het Nederlands wordt spiking vaak aangeduid als drogeren of spiken. De middelen of naalden die worden gebruikt, zijn oorspronkelijk bedoeld voor medisch gebruik, maar worden bij spiking op een verkeerde manier ingezet.

De afgelopen jaren is er steeds meer aandacht voor needle spiking, een specifieke vorm waarbij injectienaalden worden gebruikt. Injectienaalden zijn bedoeld om een kleine hoeveelheid vloeistof onder de huid toe te dienen, maar bij needle spiking worden ze misbruikt om iemand ongemerkt te drogeren.

Wat is drogeren?

Drogeren betekent dat iemand opzettelijk onder invloed wordt gebracht van verdovende of bewustzijnsveranderende middelen, zonder dat diegene dit weet of wil. Middelen worden vaak misbruikt door mensen die anderen willen drogeren, bijvoorbeeld om hun wil te negeren of met verkeerde bedoelingen zoals beroving of seksueel misbruik.

Bij drogeren worden vaak zogenaamde spike drugs gebruikt: middelen die snel werken, moeilijk te proeven zijn en het geheugen kunnen beïnvloeden.

Wat betekent gedrogeerd zijn?

Gedrogeerd zijn betekent dat je onder invloed bent gebracht zonder je medeweten. Mensen die gedrogeerd zijn, ervaren vaak dat ze de controle over hun lichaam of gedrag verliezen. Achteraf kan er sprake zijn van gaten in het geheugen, schaamte of verwarring.

Slachtoffers noemen vaak dat ze zich anders voelen dan normaal na een vermoedelijke drogering. Ze kunnen zich bijvoorbeeld angstig, verdrietig of duizelig voelen, of merken dat hun gevoelens en reacties niet te verklaren zijn.

Welke spike drugs worden vaak gebruikt?

Bij spiking kunnen verschillende drugs worden gebruikt, zoals:

• GHB of GBL
• Benzodiazepinen (zoals diazepam of alprazolam)
• Ketamine
• XTC (MDMA)
• Andere verdovende of sederende middelen

Sommige drugs, zoals XTC, zijn maar een korte tijd in het lichaam aantoonbaar. Hoe lang dit is, hangt af van het aantal keren dat iemand de drug heeft gebruikt.

Deze stoffen versterken vaak het effect van alcohol en kunnen ervoor zorgen dat iemand snel extreem onder invloed raakt, zelfs na één drankje.

Hoe voelt het om gedrogeerd te zijn?

Mensen die gedrogeerd zijn, beschrijven vaak klachten zoals:

• Plotselinge extreme duizeligheid
• Misselijkheid of overgeven
• Verlies van coördinatie
• Verwardheid of paniek
• Black-outs of geheugenverlies
• Wegvallen van tijdsbesef

Soms kunnen alcohol of drugs veel heftiger binnenkomen of verkeerd vallen dan je verwacht, waardoor de klachten heel heftig zijn en je je zelfs gek kunt voelen door de intensiteit. Deze klachten kunnen door verschillende dingen veroorzaakt worden, niet alleen door drogeren.

Omdat deze klachten ook bij overmatig alcoholgebruik kunnen voorkomen, wordt spiking lang niet altijd direct herkend.

Spiken in het uitgaansleven: hoe gebeurt dat?

Spiken gebeurt meestal door ongemerkt een middel toe te voegen aan een drankje. Dit kan bijvoorbeeld als iemand even niet oplet of het drankje onbeheerd laat staan. Soms wordt spiking pas uren later duidelijk, wanneer iemand zich plotseling extreem slecht voelt of niets meer weet van wat er is gebeurd.

Als je vermoedt dat je bent gedrogeerd, kun je je laten testen. Daar kunnen ze uitleggen hoe de test werkt en vertellen op welke stoffen wordt getest. Zo weet je snel of en waarmee je mogelijk bent gespiked.

Gevolgen van spiking en drogeren

De gevolgen van spiking kunnen groot zijn, zowel lichamelijk als mentaal. Naast acute klachten kunnen mensen last krijgen van:

• Angstklachten of paniek
• Slaapproblemen
• Geheugenverlies
• Schaamte of schuldgevoelens
• Wantrouwen in sociale situaties

Het is vaak lastig om bewijs te vinden dat je daadwerkelijk bent gedrogeerd. Veel drugs verdwijnen snel uit het bloed of de urine, waardoor het aantonen van drogeren moeilijk kan zijn. Soms is een toxicologisch onderzoek of ander onderzoek nodig om stoffen in het lichaam te vinden, maar helaas hoeft het resultaat niet altijd duidelijk te zijn. Dit maakt het extra ingewikkeld om zeker te weten wat er precies is gebeurd.

Belangrijk om te weten: gedrogeerd worden is nooit jouw schuld.

Preventie en voorzorgsmaatregelen

Voorkomen is altijd beter dan genezen, dat geldt zeker voor jou als het gaat om drogeren. Wanneer jij uitgaat, op een feestje bent of in het buitenland verblijft, kun je het beste alert blijven. Daarom is het zo belangrijk dat je je drankje altijd in het oog houdt en het nooit zomaar ergens laat staan. Denk jij dat iemand iets in je drankje heeft gedaan? Laat het dan meteen staan en zoek hulp. We raden je aan om met je vrienden te praten over de risico's van spiking en samen af te spreken dat jullie op elkaar letten, vooral wanneer iemand zich ineens vreemd voelt of last krijgt van geheugenverlies.

Wat kun je doen als je vermoedt dat je gedrogeerd bent?

Als je denkt dat je bent gedrogeerd:

• Zoek zo snel mogelijk medische hulp
• Kan je toxicologisch onderzoek laten doen
• Ga niet alleen naar huis
• Probeer, als het kan, vast te leggen wat er is gebeurd
• Praat erover met iemand die je vertrouwt

Je kunt altijd terecht bij specialisten, ook wanneer spiking overgaat in het vaker gebruiken van een middel. Ook als het moment al voorbij is, kan het helpen om er alsnog over te praten en advies in te winnen. Er is al vaker over spiking of drogering geschreven en je bent zeker niet de enige die dit meemaakt.